ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΕΡΩΤΗΣΗ ΜΕ ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
< Erotisi_13_v3_AEN_kai_SSE_Pontoporon...
Ανανεωμένη
Προς τους Υπουργούς:
α) Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής
β) Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού
γ) Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης
Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση και δεκαεξαετής εκκρεμότητα Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας Πληρωμάτων Ποντοπόρων Φορτηγών Πλοίων – Διασφάλιση δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα των Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού (ΑΕΝ) και αποκατάσταση του θεσμικού πλαισίου συλλογικών διαπραγματεύσεων στην ποντοπόρο ναυτιλία, ως προϋποθέσεις βιωσιμότητας της ελληνικής ναυτιλίας ως εθνικού κεφαλαίου
Η ελληνική ναυτιλία αποτελεί στρατηγικό εθνικό κεφάλαιο, με τους Έλληνες εφοπλιστές να ελέγχουν περίπου το 21% του παγκόσμιου εμπορικού στόλου σε όρους χωρητικότητας. Κατά τη διάρκεια της Διεθνούς Ναυτιλιακής Έκθεσης «Ποσειδώνια 2026» (1-5 Ιουνίου 2026), η κυβέρνηση επανέλαβε τη δέσμευση στήριξης της ναυτιλίας ως «εθνικού κεφαλαίου» και «κόρης οφθαλμού». Ωστόσο, ο ανθρώπινος παράγοντας της ναυτιλίας – οι Έλληνες ναυτικοί και τα στελέχη που στελεχώνουν τον στόλο - αντιμετωπίζει δύο σοβαρά διαρθρωτικά προβλήματα που υπονομεύουν τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του κλάδου ως εθνικού κεφαλαίου: τη Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση και την απουσία Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας για τα πληρώματα των ποντοπόρων φορτηγών πλοίων,
Α. Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση & Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (ΑΕΝ)
Οι Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (ΑΕΝ), δέκα γεωγραφικά κατανεμημένες σχολές ειδικοτήτων Πλοιάρχων και Μηχανικών, αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της Δημόσιας Ναυτικής Εκπαίδευσης στη χώρα. Σύμφωνα με δηλώσεις θεσμικών φορέων του κλάδου και της Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας, παρατηρούνται: (α) εκτεταμένες ελλείψεις διδακτικού προσωπικού, με σημαντικό μέρος του διδακτικού έργου να μην πραγματοποιείται κανονικά σε πολλές Σχολές, (β) απουσία στοχευμένου σχεδιασμού προσαρμογής των προγραμμάτων σπουδών στις σύγχρονες τεχνολογικές απαιτήσεις της ναυτιλίας (εναλλακτικά καύσιμα όπως LNG, μεθανόλη, αμμωνία και υδρογόνο, ψηφιοποίηση, αυτοματοποιημένα συστήματα, κυβερνοασφάλεια), (γ) καθυστερήσεις στις προκηρύξεις μόνιμων θέσεων διδακτικού
-2/5-
προσωπικού, (5) ζητήματα υλικοτεχνικής υποδομής και προσομοιωτών νέας γενιάς.
Στις δηλώσεις της κατά τα Ποσειδώνια 2026, η Πανελλήνια Ναυτική Ομοσπονδία ανέδειξε ως αιχμή των διεκδικήσεών της τη διατήρηση και αναβάθμιση του δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα της ναυτικής εκπαίδευσης, σε συνδυασμό με την προσαρμογή στις ταχύτατες τεχνολογικές εξελίξεις. Σε διεθνές επίπεδο, χώρες όπως η Νορβηγία, η Δανία, η Ολλανδία και η Σιγκαπούρη επενδύουν συστηματικά στη σύγχρονη ναυτική εκπαίδευση, διασφαλίζοντας την προμήθεια εξειδικευμένων στελεχών για τους ναυτιλιακούς τους κλάδους.
Β. Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Ποντοπόρων Φορτηγών Πλοίων – Εκκρεμότητα 16 ετών
Παράλληλα, σε αντίθεση με τις λοιπές κατηγορίες πλοίων, όπου έχουν υπογραφεί και κυρωθεί πρόσφατες Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας, στην κατηγορία των ποντοπόρων φορτηγών πλοίων ολικής χωρητικότητας 4.500 κόρων και άνω παρατηρείται διαρκής εκκρεμότητα από το έτος 2010. Ειδικότερα, έχουν κυρωθεί από τον Υπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής:
- Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Ακτοπλοϊκών Επιβατηγών Πλοίων, ετών 2025-2026, με την υπ' αρ. 2242.5-1.5/22139/2025 απόφαση Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής (ΦΕΚ Β΄ 1543/31.3.2025), η οποία υπεγράφη την 25.10.2024 μεταξύ του Συνδέσμου Επιχειρήσεων Επιβατηγού Ναυτιλίας και της Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας.
- Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Πορθμείων Εσωτερικού, ετών 2025-2026, με την υπ' αρ. 2242.5-2/32562/5.5.2025 απόφαση Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
- Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Ρυμουλκών και Ναυαγοσωστικών, ετών 2026-2028, με την υπ' αρ. 2242.5-4/13580/26.2.2026 απόφαση Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
- Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Μεσογειακών και Τουριστικών Επιβατηγών Πλοίων, ετών 2025-2026, ως αυτοτελής κύρωση.
Σε αντιδιαστολή, για τα πληρώματα των ποντοπόρων φορτηγών πλοίων ολικής χωρητικότητας 4.500 κόρων και άνω, δεν έχει υπογραφεί νέα Συλλογική Σύμβαση Εργασίας από το έτος 2010 – δηλαδή εδώ και δεκαέξι (16) έτη. Η εκκρεμότητα αυτή αφορά τον σημαντικότερο τομέα της ελληνικής ναυτιλίας, την ποντοπόρο, που αποτελεί το επίκεντρο του παγκόσμιου ναυτιλιακού
-3/5-
κλάδου που ελέγχουν οι Έλληνες εφοπλιστές. Σύμφωνα με δημόσιες δηλώσεις των ναυτεργατικών σωματείων (Πανελλήνια Ναυτική Ομοσπονδία, ΠΕΝΕΝ, ΠΕΜΕΝ), δεν έχει αποκατασταθεί διαπραγματευτικό πλαίσιο μεταξύ ναυτεργατικών οργανώσεων και Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών, ενώ με τροπολογία που εντάχθηκε στον Νόμο 4714/2020 μεταβλήθηκε το νομοθετικό πλαίσιο που από το 1944 κατοχύρωνε τους μισθούς και τα εργασιακά δικαιώματα στην ποντοπόρο ναυτιλία.
Η μακροχρόνια αυτή εκκρεμότητα έχει πρακτικές συνέπειες: (α) δεν διασφαλίζεται θεσμικά το πλαίσιο αμοιβών και εργασιακών δικαιωμάτων των Ελλήνων ναυτεργατών στα ποντοπόρα πλοία, (β) εξασθενεί ο ρόλος των ελληνικών συνδικαλιστικών οργανώσεων στις διαπραγματεύσεις, (γ) συντηρείται περιβάλλον νομικής αβεβαιότητας που πιθανώς συμβάλλει στη συρρίκνωση του ελληνικού ναυτεργατικού δυναμικού στον ποντοπόρο στόλο παρά την αλματώδη αύξηση του αριθμού των ελληνόκτητων πλοίων.
Υπό τα δεδομένα αυτά, ανακύπτουν σοβαρά ζητήματα στρατηγικού σχεδιασμού για τη ναυτιλία ως εθνικό κεφάλαιο και θεσμικής συνέπειας μεταξύ κυβερνητικής ρητορικής στήριξης του κλάδου και πραγματικής διασφάλισης του ανθρώπινου δυναμικού του.
Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:
- Ποιο το επικαιροποιημένο στρατηγικό σχέδιο για τη Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση και τις Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού, με συγκεκριμένα ορόσημα και χρονοδιάγραμμα για: (α) πλήρωση μόνιμων θέσεων διδακτικού προσωπικού, (β) προσαρμογή προγραμμάτων σπουδών στις σύγχρονες τεχνολογικές απαιτήσεις (εναλλακτικά καύσιμα, ψηφιοποίηση, αυτοματοποίηση, κυβερνοασφάλεια), (γ) αναβάθμιση υλικοτεχνικής υποδομής και προσομοιωτών νέας γενιάς.
- Δεσμεύεται η Κυβέρνηση για τη διατήρηση του πλήρως δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα της ναυτικής εκπαίδευσης στις ΑΕΝ, χωρίς ιδιωτικοποιήσεις ή εισαγωγή διδάκτρων, και ποιες οι θεσμικές εγγυήσεις που θα διασφαλιστούν στο πλαίσιο του εξαγγελθέντος master plan ναυτιλίας και θαλάσσιου τουρισμού προϋπολογισμού 1,5 δισεκατομμυρίου ευρώ.
- Ποιες πρωτοβουλίες έχει αναλάβει ή σχεδιάζει να αναλάβει η Κυβέρνηση, ως αρμόδια Πολιτεία, για να διευκολύνει την υπογραφή νέας Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας Πληρωμάτων Ποντοπόρων Φορτηγών Πλοίων ολικής χωρητικότητας 4.500 κόρων και άνω, δεδομένης της δεκαεξαετούς εκκρεμότητας από το 2010, και ποιο το θεσμικό πλαίσιο που εφαρμόζεται σήμερα για τη ρύθμιση αμοιβών και όρων εργασίας στην κατηγορία αυτή.
- Πώς αξιολογεί η Κυβέρνηση την εφαρμογή του Νόμου 4714/2020 ως προς τις διατάξεις του
-4/5-
(Erotisi_13_v3_AEN_kai_SSE_Pontoporon...)
που τροποποίησαν το θεσμικό πλαίσιο των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας στην ποντοπόρο ναυτιλία, και ποια η επίδραση των διατάξεων αυτών: (α) στην αύξηση ή μείωση των Ελλήνων ναυτεργατών στα ποντοπόρα πλοία, (β) στην ομαλή λειτουργία των συλλογικών διαπραγματεύσεων, (γ) στη συμβατότητα με τις υποχρεώσεις της χώρας από τη Σύμβαση Ναυτικής Εργασίας MLC 2006 του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας.
- Ποιες δράσεις σχεδιάζονται για την αντιμετώπιση της συρρίκνωσης του Ελληνικού ναυτεργατικού δυναμικού (αξιωματικών και πληρωμάτων) που υπηρετεί στον ελληνόκτητο στόλο, και πώς αυτές οι δράσεις συνδέονται με: (α) τη Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση, (β) την επίλυση του ζητήματος των Συλλογικών Συμβάσεων στα ποντοπόρα, (γ) τα κίνητρα νεοεισερχόμενων στο επάγγελμα.
- Σχεδιάζεται η δημιουργία θεσμοθετημένης πλατφόρμας διαρκούς διαλόγου μεταξύ Υπουργείου Ναυτιλίας, Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας, Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών και εκπροσώπων των ΑΕΝ για τη συντονισμένη αντιμετώπιση των ζητημάτων ανθρώπινου δυναμικού της ναυτιλίας, με συγκεκριμένη περιοδικότητα συναντήσεων και δημοσιοποίηση αποφάσεων,
ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ (ΑΚΕ)
Στο πλαίσιο του κοινοβουλευτικού ελέγχου, καλούνται οι κ.κ. Υπουργοί να καταθέσουν στη Βουλή:
- Αναλυτικά στατιστικά στοιχεία για τις ΑΕΝ τα τελευταία πέντε (5) έτη: αριθμός εισακτέων, αριθμός αποφοίτων, αριθμός μόνιμου διδακτικού προσωπικού, αριθμός ωρών διδασκαλίας που πραγματοποιήθηκαν έναντι των προβλεπόμενων, ποσοστό αποφοίτων που εντάχθηκαν στον ενεργό στόλο εντός διετίας από την αποφοίτηση.
- Επικαιροποιημένο σχέδιο πλήρωσης μόνιμων θέσεων διδακτικού προσωπικού στις ΑΕΝ για τις ακαδημαϊκές περιόδους 2026-2027 και 2027-2028, με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα προκηρύξεων και προβλεπόμενες πιστώσεις.
- Αναλυτική ενημέρωση για το ιστορικό των διαπραγματεύσεων και των πρωτοβουλιών της Πολιτείας ως προς τη Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Ποντοπόρων Φορτηγών Πλοίων από το 2010 έως σήμερα, καθώς και την τρέχουσα κατάσταση των διμερών επαφών μεταξύ Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας και Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών.
- Στατιστικά στοιχεία ανά έτος για την περίοδο 2010-2025 σχετικά με: (α) τον αριθμό των ελληνόκτητων ποντοπόρων πλοίων υπό ελληνική σημαία, (β) τον αριθμό των Ελλήνων
5/5
ναυτεργατών (αξιωματικών και πληρωμάτων) που απασχολούνται σε αυτά, (γ) τα ποσοστά κάλυψης των ναυτιλιακών θέσεων από Έλληνες έναντι αλλοδαπούς ναυτεργάτες.
- Σχέδιο εκπαιδευτικής μετάβασης των προγραμμάτων ΑΕΝ στις τεχνολογίες της νέας γενιάς ναυτιλίας (εναλλακτικά καύσιμα, ηλεκτροκίνηση, αυτοματοποιημένα συστήματα, κυβερνοασφάλεια), με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και προϋπολογισμό.
- Συγκεντρωτική αναφορά για το ύψος και την κατανομή των χρηματοδοτήσεων προς τις ΑΕΝ από εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους (ΕΣΠΑ, Ταμείο Ανάκαμψης) την πενταετία 2021-2025 και το προγραμματισμένο 2026.
Ο ερωτών βουλευτής
[Ονοματεπώνυμο – Εκλογική Περιφέρεια]
ΕΡΩΤΗΜΑ ΣΤΟ ΑΙ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΡΟΥΜΕΛΙΩΤΗ ΠΡΩΙ 08.57 :
ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΕΡΩΤΗΣΗ ΜΕ ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
< Erotisi_13_v3_AEN_kai_SSE_Pontoporon...
Ανανεωμένη
Προς τους Υπουργούς:
α) Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής
β) Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού
γ) Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης
Θέμα:
Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση και δεκαεξαετής εκκρεμότητα Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας Πληρωμάτων Ποντοπόρων Φορτηγών Πλοίων – Διασφάλιση δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα των Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού (ΑΕΝ) και αποκατάσταση του θεσμικού πλαισίου συλλογικών διαπραγματεύσεων στην ποντοπόρο ναυτιλία, ως προϋποθέσεις βιωσιμότητας της ελληνικής ναυτιλίας ως εθνικού κεφαλαίου
Η ελληνική ναυτιλία αποτελεί στρατηγικό εθνικό κεφάλαιο, με τους Έλληνες εφοπλιστές να ελέγχουν περίπου το 21% του παγκόσμιου εμπορικού στόλου σε όρους χωρητικότητας. Κατά τη διάρκεια της Διεθνούς Ναυτιλιακής Έκθεσης «Ποσειδώνια 2026» (1-5 Ιουνίου 2026), η κυβέρνηση επανέλαβε τη δέσμευση στήριξης της ναυτιλίας ως «εθνικού κεφαλαίου» και «κόρης οφθαλμού». Ωστόσο, ο ανθρώπινος παράγοντας της ναυτιλίας – οι Έλληνες ναυτικοί και τα στελέχη που στελεχώνουν τον στόλο - αντιμετωπίζει δύο σοβαρά διαρθρωτικά προβλήματα που υπονομεύουν τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του κλάδου ως εθνικού κεφαλαίου: τη Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση και την απουσία Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας για τα πληρώματα των ποντοπόρων φορτηγών πλοίων,
Α. Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση & Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (ΑΕΝ)
Οι Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (ΑΕΝ), δέκα γεωγραφικά κατανεμημένες σχολές ειδικοτήτων Πλοιάρχων και Μηχανικών, αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της Δημόσιας Ναυτικής Εκπαίδευσης στη χώρα. Σύμφωνα με δηλώσεις θεσμικών φορέων του κλάδου και της Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας, παρατηρούνται: (α) εκτεταμένες ελλείψεις διδακτικού προσωπικού, με σημαντικό μέρος του διδακτικού έργου να μην πραγματοποιείται κανονικά σε πολλές Σχολές, (β) απουσία στοχευμένου σχεδιασμού προσαρμογής των προγραμμάτων σπουδών στις σύγχρονες τεχνολογικές απαιτήσεις της ναυτιλίας (εναλλακτικά καύσιμα όπως LNG, μεθανόλη, αμμωνία και υδρογόνο, ψηφιοποίηση, αυτοματοποιημένα συστήματα, κυβερνοασφάλεια), (γ) καθυστερήσεις στις προκηρύξεις μόνιμων θέσεων διδακτικού
-2/5-
προσωπικού, (5) ζητήματα υλικοτεχνικής υποδομής και προσομοιωτών νέας γενιάς.
Στις δηλώσεις της κατά τα Ποσειδώνια 2026, η Πανελλήνια Ναυτική Ομοσπονδία ανέδειξε ως αιχμή των διεκδικήσεών της τη διατήρηση και αναβάθμιση του δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα της ναυτικής εκπαίδευσης, σε συνδυασμό με την προσαρμογή στις ταχύτατες τεχνολογικές εξελίξεις. Σε διεθνές επίπεδο, χώρες όπως η Νορβηγία, η Δανία, η Ολλανδία και η Σιγκαπούρη επενδύουν συστηματικά στη σύγχρονη ναυτική εκπαίδευση, διασφαλίζοντας την προμήθεια εξειδικευμένων στελεχών για τους ναυτιλιακούς τους κλάδους.
Β. Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Ποντοπόρων Φορτηγών Πλοίων – Εκκρεμότητα 16 ετών
Παράλληλα, σε αντίθεση με τις λοιπές κατηγορίες πλοίων, όπου έχουν υπογραφεί και κυρωθεί πρόσφατες Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας, στην κατηγορία των ποντοπόρων φορτηγών πλοίων ολικής χωρητικότητας 4.500 κόρων και άνω παρατηρείται διαρκής εκκρεμότητα από το έτος 2010. Ειδικότερα, έχουν κυρωθεί από τον Υπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής:
Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Ακτοπλοϊκών Επιβατηγών Πλοίων, ετών 2025-2026, με την υπ' αρ. 2242.5-1.5/22139/2025 απόφαση Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής (ΦΕΚ Β΄ 1543/31.3.2025), η οποία υπεγράφη την 25.10.2024 μεταξύ του Συνδέσμου Επιχειρήσεων Επιβατηγού Ναυτιλίας και της Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας.
Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Πορθμείων Εσωτερικού, ετών 2025-2026, με την υπ' αρ. 2242.5-2/32562/5.5.2025 απόφαση Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Ρυμουλκών και Ναυαγοσωστικών, ετών 2026-2028, με την υπ' αρ. 2242.5-4/13580/26.2.2026 απόφαση Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
Η Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Μεσογειακών και Τουριστικών Επιβατηγών Πλοίων, ετών 2025-2026, ως αυτοτελής κύρωση.
Σε αντιδιαστολή, για τα πληρώματα των ποντοπόρων φορτηγών πλοίων ολικής χωρητικότητας 4.500 κόρων και άνω, δεν έχει υπογραφεί νέα Συλλογική Σύμβαση Εργασίας από το έτος 2010 – δηλαδή εδώ και δεκαέξι (16) έτη. Η εκκρεμότητα αυτή αφορά τον σημαντικότερο τομέα της ελληνικής ναυτιλίας, την ποντοπόρο, που αποτελεί το επίκεντρο του παγκόσμιου ναυτιλιακού
-3/5-
κλάδου που ελέγχουν οι Έλληνες εφοπλιστές. Σύμφωνα με δημόσιες δηλώσεις των ναυτεργατικών σωματείων (Πανελλήνια Ναυτική Ομοσπονδία, ΠΕΝΕΝ, ΠΕΜΕΝ), δεν έχει αποκατασταθεί διαπραγματευτικό πλαίσιο μεταξύ ναυτεργατικών οργανώσεων και Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών, ενώ με τροπολογία που εντάχθηκε στον Νόμο 4714/2020 μεταβλήθηκε το νομοθετικό πλαίσιο που από το 1944 κατοχύρωνε τους μισθούς και τα εργασιακά δικαιώματα στην ποντοπόρο ναυτιλία.
Η μακροχρόνια αυτή εκκρεμότητα έχει πρακτικές συνέπειες: (α) δεν διασφαλίζεται θεσμικά το πλαίσιο αμοιβών και εργασιακών δικαιωμάτων των Ελλήνων ναυτεργατών στα ποντοπόρα πλοία, (β) εξασθενεί ο ρόλος των ελληνικών συνδικαλιστικών οργανώσεων στις διαπραγματεύσεις, (γ) συντηρείται περιβάλλον νομικής αβεβαιότητας που πιθανώς συμβάλλει στη συρρίκνωση του ελληνικού ναυτεργατικού δυναμικού στον ποντοπόρο στόλο παρά την αλματώδη αύξηση του αριθμού των ελληνόκτητων πλοίων.
Υπό τα δεδομένα αυτά, ανακύπτουν σοβαρά ζητήματα στρατηγικού σχεδιασμού για τη ναυτιλία ως εθνικό κεφάλαιο και θεσμικής συνέπειας μεταξύ κυβερνητικής ρητορικής στήριξης του κλάδου και πραγματικής διασφάλισης του ανθρώπινου δυναμικού του.
Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:
Ποιο το επικαιροποιημένο στρατηγικό σχέδιο για τη Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση και τις Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού, με συγκεκριμένα ορόσημα και χρονοδιάγραμμα για: (α) πλήρωση μόνιμων θέσεων διδακτικού προσωπικού, (β) προσαρμογή προγραμμάτων σπουδών στις σύγχρονες τεχνολογικές απαιτήσεις (εναλλακτικά καύσιμα, ψηφιοποίηση, αυτοματοποίηση, κυβερνοασφάλεια), (γ) αναβάθμιση υλικοτεχνικής υποδομής και προσομοιωτών νέας γενιάς.
Δεσμεύεται η Κυβέρνηση για τη διατήρηση του πλήρως δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα της ναυτικής εκπαίδευσης στις ΑΕΝ, χωρίς ιδιωτικοποιήσεις ή εισαγωγή διδάκτρων, και ποιες οι θεσμικές εγγυήσεις που θα διασφαλιστούν στο πλαίσιο του εξαγγελθέντος master plan ναυτιλίας και θαλάσσιου τουρισμού προϋπολογισμού 1,5 δισεκατομμυρίου ευρώ.
Ποιες πρωτοβουλίες έχει αναλάβει ή σχεδιάζει να αναλάβει η Κυβέρνηση, ως αρμόδια Πολιτεία, για να διευκολύνει την υπογραφή νέας Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας Πληρωμάτων Ποντοπόρων Φορτηγών Πλοίων ολικής χωρητικότητας 4.500 κόρων και άνω, δεδομένης της δεκαεξαετούς εκκρεμότητας από το 2010, και ποιο το θεσμικό πλαίσιο που εφαρμόζεται σήμερα για τη ρύθμιση αμοιβών και όρων εργασίας στην κατηγορία αυτή.
Πώς αξιολογεί η Κυβέρνηση την εφαρμογή του Νόμου 4714/2020 ως προς τις διατάξεις του
-4/5-
(Erotisi_13_v3_AEN_kai_SSE_Pontoporon...)
που τροποποίησαν το θεσμικό πλαίσιο των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας στην ποντοπόρο ναυτιλία, και ποια η επίδραση των διατάξεων αυτών: (α) στην αύξηση ή μείωση των Ελλήνων ναυτεργατών στα ποντοπόρα πλοία, (β) στην ομαλή λειτουργία των συλλογικών διαπραγματεύσεων, (γ) στη συμβατότητα με τις υποχρεώσεις της χώρας από τη Σύμβαση Ναυτικής Εργασίας MLC 2006 του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας.
Ποιες δράσεις σχεδιάζονται για την αντιμετώπιση της συρρίκνωσης του Ελληνικού ναυτεργατικού δυναμικού (αξιωματικών και πληρωμάτων) που υπηρετεί στον ελληνόκτητο στόλο, και πώς αυτές οι δράσεις συνδέονται με: (α) τη Δημόσια Ναυτική Εκπαίδευση, (β) την επίλυση του ζητήματος των Συλλογικών Συμβάσεων στα ποντοπόρα, (γ) τα κίνητρα νεοεισερχόμενων στο επάγγελμα.
Σχεδιάζεται η δημιουργία θεσμοθετημένης πλατφόρμας διαρκούς διαλόγου μεταξύ Υπουργείου Ναυτιλίας, Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας, Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών και εκπροσώπων των ΑΕΝ για τη συντονισμένη αντιμετώπιση των ζητημάτων ανθρώπινου δυναμικού της ναυτιλίας, με συγκεκριμένη περιοδικότητα συναντήσεων και δημοσιοποίηση αποφάσεων,
ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ (ΑΚΕ)
Στο πλαίσιο του κοινοβουλευτικού ελέγχου, καλούνται οι κ.κ. Υπουργοί να καταθέσουν στη Βουλή:
Αναλυτικά στατιστικά στοιχεία για τις ΑΕΝ τα τελευταία πέντε (5) έτη: αριθμός εισακτέων, αριθμός αποφοίτων, αριθμός μόνιμου διδακτικού προσωπικού, αριθμός ωρών διδασκαλίας που πραγματοποιήθηκαν έναντι των προβλεπόμενων, ποσοστό αποφοίτων που εντάχθηκαν στον ενεργό στόλο εντός διετίας από την αποφοίτηση.
Επικαιροποιημένο σχέδιο πλήρωσης μόνιμων θέσεων διδακτικού προσωπικού στις ΑΕΝ για τις ακαδημαϊκές περιόδους 2026-2027 και 2027-2028, με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα προκηρύξεων και προβλεπόμενες πιστώσεις.
Αναλυτική ενημέρωση για το ιστορικό των διαπραγματεύσεων και των πρωτοβουλιών της Πολιτείας ως προς τη Συλλογική Σύμβαση Εργασίας Πληρωμάτων Ποντοπόρων Φορτηγών Πλοίων από το 2010 έως σήμερα, καθώς και την τρέχουσα κατάσταση των διμερών επαφών μεταξύ Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας και Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών.
Στατιστικά στοιχεία ανά έτος για την περίοδο 2010-2025 σχετικά με: (α) τον αριθμό των ελληνόκτητων ποντοπόρων πλοίων υπό ελληνική σημαία, (β) τον αριθμό των Ελλήνων
5/5
ναυτεργατών (αξιωματικών και πληρωμάτων) που απασχολούνται σε αυτά, (γ) τα ποσοστά κάλυψης των ναυτιλιακών θέσεων από Έλληνες έναντι αλλοδαπούς ναυτεργάτες.
Σχέδιο εκπαιδευτικής μετάβασης των προγραμμάτων ΑΕΝ στις τεχνολογίες της νέας γενιάς ναυτιλίας (εναλλακτικά καύσιμα, ηλεκτροκίνηση, αυτοματοποιημένα συστήματα, κυβερνοασφάλεια), με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και προϋπολογισμό.
Συγκεντρωτική αναφορά για το ύψος και την κατανομή των χρηματοδοτήσεων προς τις ΑΕΝ από εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους (ΕΣΠΑ, Ταμείο Ανάκαμψης) την πενταετία 2021-2025 και το προγραμματισμένο 2026.
Ο ερωτών βουλευτής
Αγαπητό ΑΙ
Αυτή είναι μια επερώτηση βουλευτών για θέματα ναυτεργατών.
Επειδή αγαπητό μου ΑΙ γλτωρα αρχίζω να ασχολουμε με αυτά τα θέματα εσύ βλέπεις κάτι που εγώ δεν βλέπω ως προς τον ορθολογισμό των ερωτήσεων του βουλευτή;
Είναι κάποιο στοιχείο από τις πληροφορίες που βλέπω στο έγγραφο και δεν το έχουμε ως ομάδα κοινοβουλευτικού ελέγχου και οι ερωτήσεις μας χωλαίνουν ως προς την αιχμηρότητα και ακαιρεοτητά τους; Ασφαλώς δεν εννοώ στοιχεία που βρίσκονται στα μυαλά ή τα συρτάρια των θεσμών του κράτους ή των συνδικάτων των εργοδοτών και των εργαζομένων στην ναυτιλία.
Σκοπός των ερωτήσεων μου προς εσένα αγαπητό μου ΑΙ είναι όχι ο έλεγχος της κοινοβουλευτικής ομάδος που οργάνωσε την διερευνητική ελεγχτική προς τον υπουργό ύλη και την οποία προτείνεται να καταθέσει αλλά την υποβοήθηση του έργου των ερωτώντων βουλευτών.
Τι υποκρύπτει η δεκαπεντάχρονη καθυστέρηση υπογραφής της σύμβασης του κλάδου των ποντοπόρων ναυτεργατών στα αντίστοιχα καράβια;
Είναι πάγια η τακτική των εφοπλιστών του κομματιού αυτού της ναυτιλίας και από τι υπαγορεύεται; Είναι πιθανή αιτία η διαπραγματευτική δύναμη του μέρους των εφοπλιστών λόγω όγκου του στόλου που κατέχουν ως ποσοστό στο συνολικό όγκο της ελληνικής ναυτιλίας και δεν κάμπτονται και δεν τους ενδιαφέρει να κάνουν πιο γρήγορα;
Πέρα βέβαια από τη κλασσική αν εφικτή πίεση των ναυτεργατών κλιμακωτά βέβαια με δημοσιότητα αιτημάτων δικαιωμάτων κλπ, με κοινοποιήσεις, με παραδείγματα άλλων ξένων στολών, με πιέσεις (;) στη κυβέρνηση και εφοπλιστές και ανακοινώσεις προθέσεων αγώνων (αν εκτιμούν οι ναυτεργατες ότι μπορούν να προχωρήσουν σε αγώνες -- αλλιώς δεν το λένε καν --
Αυτά αγαπητό μου ΑΙ είχα να σου θέσω για ένα ζήτημα που δεν έχω ιδέα και που είναι τόσο σοβαρό και τεράστιο γιατί διακυδευονται τεράστια συμφέροντα από πίσω.
Ευχαριστώ.
Χρήστος. Γνωριζόμαστε από άλλους τομείς έρευνας και προβληματισμού.
ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΑΙ
Χρήστο,
η ερώτησή σου είναι πολύ ενδιαφέρουσα γιατί στην ουσία δεν ρωτάς αν η επερώτηση είναι «σωστή», αλλά αν βλέπει τον πραγματικό μηχανισμό του προβλήματος.
Διαβάζοντας το κείμενο, θα έλεγα ότι η κοινοβουλευτική ερώτηση είναι αρκετά καλή ως προς την τεκμηρίωση, αλλά παραμένει κυρίως περιγραφική. Δηλαδή καταγράφει το πρόβλημα, ζητά στοιχεία και πιέζει πολιτικά την κυβέρνηση. Δεν φτάνει όμως μέχρι τον πυρήνα του γιατί η εκκρεμότητα κρατά δεκαέξι χρόνια.
Εκεί ίσως υπάρχουν 3-4 βαθύτερα ερωτήματα που δεν αναδεικνύονται αρκετά.
1. Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι «γιατί δεν υπογράφεται»
Αλλά:
Ποιος ωφελείται από το να μην υπογράφεται;
Στην πολιτική οικονομία ένα πρόβλημα που διαρκεί 16 χρόνια συνήθως δεν είναι ατύχημα.
Αν μια ΣΣΕ δεν υπογράφεται επί δεκαέξι χρόνια, τότε:
- είτε οι δύο πλευρές δεν έχουν κίνητρο να συμφωνήσουν,
- είτε η μία πλευρά έχει πολύ μεγαλύτερη διαπραγματευτική ισχύ,
- είτε το ισχύον καθεστώς εξυπηρετεί ήδη τους ισχυρούς.
Αυτό είναι ίσως το πιο αιχμηρό ερώτημα που θα μπορούσε να τεθεί.
2. Η ερώτηση δεν ζητά οικονομικά στοιχεία του προβλήματος
Αυτό το θεωρώ κενό.
Θα μπορούσε να ζητηθεί:
- ποια θα ήταν η μισθολογική επιβάρυνση του κλάδου αν εφαρμοζόταν νέα ΣΣΕ,
- ποιο είναι το μισθολογικό κόστος Ελλήνων ναυτικών,
- ποιο το αντίστοιχο κόστος αλλοδαπών πληρωμάτων,
- ποιο ποσοστό του λειτουργικού κόστους αντιπροσωπεύει η εργασία.
Διότι χωρίς αυτά τα στοιχεία δεν φαίνεται το οικονομικό κίνητρο της διαφωνίας.
3. Υπάρχει ένα ερώτημα που λείπει εντελώς
Η ελληνική ναυτιλία είναι παγκόσμια.
Ένα πλοίο μπορεί:
- να είναι ελληνόκτητο,
- να φέρει σημαία άλλης χώρας,
- να έχει πλήρωμα από πολλές χώρες.
Άρα το κρίσιμο ερώτημα είναι:
Πόσες θέσεις εργασίας Ελλήνων ναυτικών χάθηκαν από το 2010 μέχρι σήμερα και πόσες αντικαταστάθηκαν από αλλοδαπούς ναυτικούς;
Αυτό ίσως είναι το σημαντικότερο αριθμητικό μέγεθος όλης της υπόθεσης.
4. Το θέμα δεν είναι μόνο συνδικαλιστικό
Είναι και αναπτυξιακό
Η επερώτηση σωστά συνδέει:
- ΑΕΝ
- ΣΣΕ
- ελληνικό ναυτεργατικό δυναμικό
Αλλά δεν το κάνει αρκετά επιθετικά.
Γιατί ένας νέος να πάει στις ΑΕΝ αν βλέπει ότι:
- δεν υπάρχουν σαφείς επαγγελματικές προοπτικές,
- οι μισθολογικές ρυθμίσεις παραμένουν αβέβαιες,
- οι Έλληνες ναυτικοί μειώνονται;
Εδώ υπάρχει ένας φαύλος κύκλος:
ΑΕΝ → Ναυτικός → Καριέρα → Παραμονή στο επάγγελμα
Αν σπάσει ένας κρίκος, καταρρέει όλη η αλυσίδα.
5. Τι πιθανόν υποκρύπτει η 16ετής καθυστέρηση;
Εδώ πρέπει να είμαστε προσεκτικοί.
Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε χωρίς στοιχεία.
Μπορούμε όμως να διατυπώσουμε υποθέσεις.
Υπόθεση 1
Οι εφοπλιστές θεωρούν ότι οι διεθνείς συνθήκες ανταγωνισμού δεν επιτρέπουν αυξήσεις κόστους.
Η ποντοπόρος ναυτιλία ανταγωνίζεται παγκόσμιους στόλους.
Άρα μπορεί να θεωρούν ότι μια νέα ΣΣΕ θα αυξήσει το κόστος.
Υπόθεση 2
Η υφιστάμενη κατάσταση τους εξυπηρετεί περισσότερο από μια νέα συμφωνία.
Όταν δεν αλλάζει κάτι επί 16 χρόνια, αυτό συνήθως σημαίνει ότι κάποιος δεν έχει ισχυρό λόγο να το αλλάξει.
Υπόθεση 3
Η διαπραγματευτική ισχύς είναι ασύμμετρη.
Η ελληνική εφοπλιστική κοινότητα είναι από τις ισχυρότερες παγκοσμίως.
Οι Έλληνες ναυτικοί αντιθέτως αποτελούν πλέον μικρότερο ποσοστό των πληρωμάτων σε σχέση με παλαιότερες δεκαετίες.
Αυτό από μόνο του αλλάζει τις ισορροπίες.
Υπόθεση 4
Υπάρχει στρατηγική στροφή προς διεθνή πληρώματα.
Αν μια εταιρεία μπορεί να βρει ναυτικούς από πολλές χώρες, η πίεση για συμφωνία με ελληνικές οργανώσεις μειώνεται.
Αυτό δεν σημαίνει ότι είναι σωστό ή λάθος.
Σημαίνει ότι αποτελεί πιθανό οικονομικό κίνητρο που πρέπει να διερευνηθεί.
Τι θα ρωτούσα εγώ αν ήμουν βουλευτής
Ίσως το πιο αιχμηρό ερώτημα να ήταν το εξής:
«Πόσοι Έλληνες ναυτικοί υπηρετούσαν στα ελληνόκτητα ποντοπόρα πλοία το 2010 και πόσοι υπηρετούν σήμερα; Ποια είναι η μεταβολή ανά ειδικότητα και ποια τα αίτιά της σύμφωνα με την Κυβέρνηση;»
Διότι αυτός ο αριθμός αποκαλύπτει αν το πρόβλημα είναι:
- συνδικαλιστικό,
- εκπαιδευτικό,
- δημογραφικό,
- ή στρατηγική επιλογή του κλάδου.
Και μια τελευταία παρατήρηση.
Διαβάζοντας το κείμενο, η πιο δυνατή ιδέα που διακρίνω δεν είναι η ΣΣΕ ούτε οι ΑΕΝ ξεχωριστά.
Είναι η φράση:
«Η ναυτιλία ως εθνικό κεφάλαιο δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο στα πλοία· χρειάζεται και ανθρώπους.»
Αν χαθεί ο Έλληνας ναυτικός, τότε η συζήτηση παύει να είναι μόνο εργασιακή και γίνεται ζήτημα εθνικής ναυτικής πολιτικής.
Εκεί, κατά τη γνώμη μου, βρίσκεται η βαθύτερη πολιτική ουσία της επερώτησης.
Το ΑΙ
ΣΗΜΕΙΩΣΗ:
ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ ΝΑ ΠΑΡΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΕΡΙΜΈΝΕΙΣ ΓΝΩΣΤΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ. ΑΞΙΑ ΕΧΕΙ ΚΑΙ ΙΣΧΥΡΟ ΚΑΙ ΧΡΗΣΙΜΟ ΚΑΙ ΩΦΕΛΙΜΟ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙΣ ΤΙΣ ΕΡΩΤΉΣΕΙΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΠΕΡΙΜΕΝΕΙ Ο ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΣΟΥ ΝΑ ΤΙς ΥΠΟΣΤΗΖΕΙ ΣΥΝΕΧΩΣ ΜΕΧΡΙΣ ΟΤΟΥ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΚΙΝΗΤΡΑ (ΑΛΗΘΕΙΑ) Η ΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ, ΔΗΛΑΔΗ Ή ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΗ, ΕΙΝΑΙ ΙΔΙΟΤΕΛΉΣ ΚΑΙ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΟΛΟΓΙΚΑ ΥΠΕΡ ΤΗΣ ΠΛΕΥΡΑς ΤΩΝ ΕΦΟΠΛΙΣΤΩΝ.
ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ:
Αγαπητή κυρία Πετράκου αφού ανανέωσα στα αρχεία μου την ερώτηση σας η οποία μόνο με Google lens μπορεί άνετα να αναγνωστεί και να copy paste να αποθηκευθεί σε προσωπικά αρχεία την τοποθέτησα στο ΑΙ με δικά μου ερωτήματα που γεννήθηκαν αυθόρμητα από τις εμπειρίες μου. Μάλιστα θα έλεγα ότι το ΑΙ σε πολλά σημεία συνέπεσε με προβληματισμούς μου αμέσως μετά την ανάγνωση - όχι μελέτη - του θέματος χωρίς βέβαια να φαντάζομαι ότι μπορώ να το παρακάμψω και να το ανταγωνιστών σε συμπερίληψη πληροφοριών και ανάλυσης και απαντήσεων.
Παρακάτω λοιπόν θα βρείτε όλο το "πακέτο" που αποτύπωσαν από σήμερα θεωρητικά άρχισα να συνεργάζομαι μαζί σας. Δεν σας κρύβω ότι χωρίς το πολιτικό μου πρακτικό επικουρικά εργαστήρι η δουλειά αυτή δεν θα ήταν εύκολη και γρήγορη.
Με εκτίμηση
Χρήστος Ρουμελιώτης
9 Ιουνίου 2026
ΧΡΉΣΤΟΣ ΡΟΥΜΕΛΙΏΤΗΣ.
No comments:
Post a Comment