Γιατί ξεκίνησαν τα προβλήματα του Τραμπ μετά το Νταβός; Και γιατί μετέφερε αεροπλανοφόρα προς το Ιράν παρόλο που δεν θα το βομβάρδιζε;
Θα μποϊκοτάρει ο Τραμπ τις επερχόμενες εκλογές για το Κογκρέσο; Ποια ψυχική ασθένεια κάνει τον Τραμπ να παραληρεί;
«Η Ισλανδία με αγαπάει... Με φωνάζουν μπαμπά... Είπαν: Είναι ο πατέρας μας, αυτός είναι που το διευθύνει».
Με αυτή την παράλογη δήλωση, ο Ντόναλντ Τραμπ άνοιξε την εμφάνισή του στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, τον Ιανουάριο του 2026.
Δεν ήταν απλώς ένα γλωσσικό ολίσθημα, ούτε ένα άγευστο αστείο, αλλά μάλλον μια δήλωση απώλειας πολιτικού ελέγχου.
Η κραυγαλέα σύγχυση μεταξύ Ισλανδίας και Γροιλανδίας, οι επαναλαμβανόμενοι ισχυρισμοί για διαπραγματεύσεις που δεν έγιναν ποτέ, ο χείμαρρος παραπληροφόρησης σχετικά με ευαίσθητα διεθνή ζητήματα - αυτό δεν ήταν ένα τυχαίο λάθος, αλλά ένα πλήρες μοτίβο σύγχυσης.
Ένα παράθυρο σε ένα μυαλό που δεν μπορεί πλέον να διακρίνει μεταξύ γεωγραφίας και φαντασίας, μεταξύ εξουσίας και αυταπάτης.
Η 72λεπτη ομιλία ήταν μια συλλογική δοκιμασία. Ημιτελείς ιδέες, άνευ νοήματος επαναλήψεις, έντονες αντιφάσεις για την Ουκρανία και προσωπικές εκρήξεις που παρουσιάστηκαν ως κρατική πολιτική.
Ο Τραμπ όχι μόνο μπερδεύει τη Γροιλανδία με την Ισλανδία, αλλά και το κράτος με τον εαυτό, την επιθυμία με την απόφαση.
Σε μια αποκαλυπτική επίδειξη, απέσυρε την πρόσκλησή του προς τον Καναδό Πρωθυπουργό να συμμετάσχει στο «Διεθνές Συμβούλιο Ειρήνης» απλώς και μόνο επειδή ο τελευταίος τον επέκρινε. Έτσι, στο Νταβός, η διπλωματία δεν διέπεται πλέον από συμφέροντα, αλλά από ιδιοτροπίες.
Ένας φανταστικός κόσμος στη διεθνή σκηνή.
Ο Τραμπ φαινόταν να ζει σε ένα παράλληλο σύμπαν:
Τα γεγονότα είναι εύπλαστα, η κυριαρχία είναι διαπραγματεύσιμη και οι αποφάσεις λαμβάνονται ακαριαία.
Μετά τη συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, ισχυρίστηκε ότι κατέληξε σε συμφωνία που του παραχωρούσε κυριαρχία επί της Γροιλανδίας. Λίγα λεπτά αργότερα, ο Γενικός Γραμματέας εξέδωσε διάψευση και η Δανία δήλωσε κατηγορηματικά:
Η Γροιλανδία είναι Δανίας και η κυριαρχία είναι αδιαπραγμάτευτη.
Εδώ βρίσκεται η μοιραία αντίφαση:
Μεταξύ της εικόνας του «αποφασιστικού ηγέτη» που προωθεί η ομάδα του και της πραγματικότητας ενός ανθρώπου που μιλάει με απόλυτη βεβαιότητα... για πράγματα που δεν έχουν συμβεί.
Αρκετοί αναλυτές και παρατηρητές έχουν αρχίσει να συνδέουν αυτή τη συμπεριφορά με δείκτες μετωποκροταφικής άνοιας. Μια διαταραχή που δεν ξεκινά με απώλεια μνήμης, αλλά μάλλον με:
Αλλαγές στη συμπεριφορά, μειωμένη κρίση, παρορμητικότητα και ασύνδετη, επαναλαμβανόμενη ομιλία. Το Νταβός ήταν ένα ζωντανό εργαστήριο για αυτά τα συμπτώματα.
Η εναρκτήρια σκηνή του συνεδρίου:
Όταν ο Τραμπ έφτασε στο Νταβός, κανείς δεν τον περίμενε. Καμία φανφάρα. Κανένας χειροκροτηματισμός.
Έτσι, διέταξε τους βοηθούς του να στρώσουν οι ίδιοι το κόκκινο χαλί για αυτόν, σε μια σκηνή που θύμιζε μαύρη κωμωδία που σκηνοθετήθηκε για να κατευνάσει ένα πληγωμένο εγώ.
Έπειτα, η κατάρρευση ξεκίνησε με κάθε ομιλία. Πάνω από μία φορά, αυτός:
Μπέρδεψε τη Γροιλανδία με την Ισλανδία.
Είπε μια φανταστική ιστορία για την «οικογένεια Toyota» που κατέχει το 92% της εταιρείας, ενώ η αλήθεια είναι ότι το επώνυμο είναι «Toyoda» και το μερίδιό τους δεν υπερβαίνει το 2%.
Πλήρη στοιχεία, μια ολοκληρωμένη ιστορία, απόλυτη αυτοπεποίθηση... όλα από καθαρή φαντασία.
Στη συνεδρία «Nutlake» που διοργανώθηκε στο Νταβός, ο Τραμπ αποφάσισε να γίνει παγκόσμιος ειδικός στην ενέργεια σε πέντε λεπτά: Είπε
«Η καθαρή ενέργεια πρέπει να αποθηκεύεται σε μπαταρίες».
Ανάμεσα στην έκπληξη των μη ειδικών και τα εξαντλημένα νεύρα των ειδικών,
ένα ερώτημα αντηχεί ψιθυριστά: Ποιος τον προσκάλεσε; Και γιατί δεν τον σταματήσαμε;
Το αποτέλεσμα; Η παραίτηση της Κριστίν Λαγκάρντ από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Ένα επίσημο δείπνο που διοργανώθηκε από την BlackRock ακυρώνεται.
Οι καλεσμένοι λένε ξεκάθαρα:
"Δεν θα παρευρεθούμε αν ο Τραμπ είναι εκεί"
Σε άλλο πνεύμα, ο Τραμπ μιλάει και ισχυρίζεται ότι έχει κατασκευάσει χαλυβουργεία σε όλη την Αμερική από τότε που ανέλαβε τα καθήκοντά του.
Μια έρευνα αποκαλύπτει ότι ο Τραμπ λέει ψέματα. Δεν υπάρχει ούτε ένα εργοστάσιο υπό κατασκευή.
Επιτίθεται στο ΝΑΤΟ, υποβαθμίζοντας τις θυσίες του στο Αφγανιστάν, αγνοώντας τους θανάτους 1.127 στρατιωτών του ΝΑΤΟ. Ενώ χλευάζει παγκόσμιες προσωπικότητες - όπως τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν και τα σκούρα γυαλιά του, τον Καναδό πρωθυπουργό Μαρκ Κάρνεϊ και την δυνατή ομιλία του που επικρίνει τον Τραμπ, τον κυβερνήτη της Καλιφόρνια Γκάβιν Νιούσομ και τον πρόεδρο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας Τζερόμ Πάουελ - αυτοεκφράζεται με ενθουσιασμό, δηλώνοντας:
«Είμαι δικτάτορας».
Ενώ ανακοινώνει τη σύσταση ενός συμβουλίου ειρήνης υπό την ηγεσία του, δηλώνει στο Νταβός:
«Η ειρήνη είναι καταστροφική».
Στη συνέχεια θυμώνει που η Νορβηγία δεν του απένειμε το βραβείο Νόμπελ, λέγοντας:
«Δεν είμαι πλέον υποχρεωμένος να σκέφτομαι την ειρήνη».
Αυτές οι σκηνές τρέλας έχουν ανησυχήσει την Αμερική.
Η κριτική προέρχεται από μέσα, με δηλώσεις που αποκαλύπτουν την ψυχική κατάσταση του Τραμπ.
Ο βουλευτής Τζάρεντ Χόφμαν το δήλωσε απερίφραστα:
«Έχουμε έναν τρελό στον Λευκό Οίκο, που διευθύνει τη μεγαλύτερη, πιο διεφθαρμένη, εγκληματική απάτη στην αμερικανική ιστορία».
Κάποιοι μπορεί να το δικαιολογήσουν αυτό με κομματικό προσανατολισμό.
Τι γίνεται όμως με τον Τάι Κομπ, τον πρώην δικηγόρο του Τραμπ στον Λευκό Οίκο, ο οποίος υποστήριξε ότι «ο Τραμπ είναι ψυχικά ασταθής. Ο ναρκισσισμός του είναι εκτός ελέγχου» σε όσους τον περιβάλλουν, είτε τον αρνούνται, είτε προσκολλώνται τυφλά σε αυτόν.
Εδώ, η συζήτηση δεν είναι πλέον πολιτική, αλλά υπαρξιακή.
Όσο για την απόδοσή του στο αξίωμα, όλα όσα υποσχέθηκε στους ψηφοφόρους του έχουν εξατμιστεί. Υποσχέθηκε να μειώσει τις τιμές της ενέργειας... και οι λογαριασμοί αυξήθηκαν κατά 6,7% κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους της θητείας του.
Οι εκκρεμείς πωλήσεις κατοικιών μειώθηκαν κατά 9,3% σε μηνιαία βάση χθες. Η αγορά ανέμενε πτώση 0,3%. Εξαιρώντας τον αντίκτυπο της πανδημίας του κορονοϊού, αυτή είναι η χειρότερη επίδοση από τη Μεγάλη Ύφεση. Τίποτα δεν υποδηλώνει μια ομαλή προσγείωση όπως μια κατεστραμμένη αγορά κατοικίας...
Εν τω μεταξύ, ο αμερικανικός λαός υποφέρει και είναι βαθιά διχασμένος λόγω των εσωτερικών πολιτικών του Τραμπ, ειδικά όσον αφορά τη μετανάστευση.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, ο κόσμος τους κοροϊδεύει λόγω της τρέλας του Τραμπ. Και έτσι, ο κόσμος έχει γίνει χλευασμός... και ο λαός είναι εξαντλημένος.
Αντίθετα, η οικογένεια Τραμπ κέρδισε σχεδόν 1,4 δισεκατομμύρια δολάρια σε ένα χρόνο της προεδρίας του, σύμφωνα με τους New York Times και το CNN. Όταν οι δημοσκοπήσεις μετά την επιστροφή του από το Νταβός έδειξαν ότι μόνο το ένα τρίτο των Αμερικανών τον υποστήριζαν, αναφώνησε:
«Οι δημοσκοπήσεις είναι ποινικό αδίκημα! Όποιος ισχυρίζεται ότι η δημοτικότητά μου έχει μειωθεί πρέπει να τιμωρηθεί!»
Αυτό που συνέβη στο Νταβός δεν ήταν γλωσσικό ολίσθημα από τον Τραμπ, αλλά μια πολιτισμική προειδοποίηση.
Όταν το μεγαλύτερο οικονομικό φόρουμ στον κόσμο, η τελευταία ευκαιρία για να σωθεί η διεθνής τάξη, μετατρέπεται σε θέατρο παραληρήματος, το πρόβλημα δεν είναι πλέον μόνο ο Τραμπ, αλλά και οι υποστηρικτές του στην άκρα λευκή δεξιά που τον συγχωρούν.
Γιατί οι υποστηρικτές του τον συγχωρούν;
Μερικοί ευαγγελικοί υποστηρικτές τον βλέπουν ως μια φιγούρα όπως ο Βασιλιάς Δαβίδ στη Βίβλο, ο οποίος παραβίασε τις εντολές και διέπραξε αμαρτίες, αλλά εκπλήρωσε μια «θεία αποστολή».
Η συναισθηματική αφοσίωση και ο θρησκευτικός συμβολισμός τους οδηγούν να συγχωρήσουν την οικονομική και πολιτική του διαφθορά και να δικαιολογήσουν οποιαδήποτε αδικοπραγία.
Στην πραγματικότητα, αυτή η αφοσίωση επιτρέπει στον διεφθαρμένο κύκλο του Τραμπ να εκμεταλλευτεί την ασθένειά του για τεράστιο προσωπικό όφελος, καθιστώντας την κατάσταση τόσο εγχώρια όσο και διεθνώς περίπλοκη.
Μετακινεί τον ναυτικό στόλο και τα αεροπλανοφόρα προς το Ιράν, ώστε να μπορούν να επωφεληθούν από την άνοδο των τιμών του χρυσού, ενώ ο ίδιος αποφεύγει τις συνέπειες των νοητικών του λαθών στο συνέδριο του Νταβός. Αυτό το σκηνοθετημένο θέαμα επιβεβαιώνει ότι ο στόχος δεν είναι να βομβαρδιστεί το Ιράν αυτή την εβδομάδα, αλλά μάλλον να αποσπάσει την προσοχή του κόσμου από αυτό που συνέβη στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, ενώ οι υποστηρικτές του ισχυρίζονται ότι είναι ένας παγανιστής Κύρος που στάλθηκε από τον Θεό για να σώσει το Ισραήλ.
Και εδώ βρίσκεται η καταστροφή: ενώ ο αμερικανικός λαός σκέφτεται πώς να τον ξεφορτωθεί πριν πυροδοτήσει έναν εμφύλιο πόλεμο στην Αμερική και έναν παγκόσμιο πόλεμο, υπάρχουν φόβοι ότι ο Τραμπ θα νοθεύσει τις εκλογές για το Κογκρέσο φέτος για να διατηρήσει την πλειοψηφία του και να προχωρήσει στη δημιουργία του δικού του Παγκόσμιου Συμβουλίου Ειρήνης για να κυβερνήσει τον κόσμο.
Η ιστορία θυμάται καλά αυτό το σενάριο. Στη Ρώμη, όταν ο Καλιγούλας έχασε τα λογικά του, όχι μόνο κυβέρνησε αλλά και διόρισε το άλογό του στη Γερουσία.
Σήμερα, στην Ουάσιγκτον, φαίνεται ότι το άλογο δεν έχει διοριστεί ακόμα, αλλά η σέλα είναι έτοιμη και το σκηνικό έχει στηθεί. Στο Νταβός, ο Τραμπ δεν αυτοανακηρύχθηκε θεός, αλλά ισχυρίστηκε ότι κατέχει αυτό που δεν κατέχει: κυριαρχία επί της Γροιλανδίας, συμφωνίες που δεν έχουν υπογραφεί και πρόσωπα που δεν υπάρχουν.
Όπως ο Καλιγούλας έβλεπε τη θάλασσα ως δική του και διέταζε τους στρατιώτες του να μαζέψουν τα όστρακά της ως λάφυρα πολέμου, ο Τραμπ έβλεπε τον κόσμο ως την προσωπική του παιδική χαρά, που διέπεται από το συναίσθημα, όπου η γεωγραφία επανασχεδιαζόταν από αυτοσχέδιες ομιλίες.
Η μοιραία ειρωνεία είναι ότι ο Καλιγούλας δεν έπεσε επειδή η Ρώμη επαναστάτησε εναντίον του, αλλά επειδή το ίδιο το καθεστώς συνειδητοποίησε ότι η συνέχιση αυτής της τρέλας σήμαινε το τέλος της.
Όταν η διακυβέρνηση γίνεται θέαμα και οι αποφάσεις αστείο, ο κίνδυνος δεν αφορά πλέον μόνο τον ηγεμόνα, αλλά και το ίδιο το κράτος. Το Νταβός, υπό αυτή την έννοια, δεν ήταν απλώς ένα συνέδριο που ξέφυγε από τον έλεγχο, αλλά μια ιστορική στιγμή που μας υπενθυμίζει ότι η πτώση ενός αυτοκράτορα δεν ξεκινά όταν σκοτώνεται, αλλά όταν ο κόσμος τον γελάει... και συνεχίζει να κυβερνά σαν να μην συνέβη τίποτα.
Μετάφραση από τη σελίδα του Alaa Awad
Maher A. Hassan
