Hondos Χόντος Ομόνοια Omonoia

Βασιλική Γρηγορόπουλου 

Η Αθήνα που ξέραμε, φεύγει.

Σήμερα, καθώς βρέθηκα στην Ομόνοια, ένιωσα πως κοιτούσα μια πόλη που κάποτε ήταν δική μας και τώρα δυσκολεύομαι να την αναγνωρίσω.

Μεθαύριο στις 31 Αυγούστου, κλείνουν τα Notos στην Αιόλου (ο παλιός μας Λαμπρόπουλος), για να γίνει ξενοδοχείο.

Καταστήματα που σημάδεψαν τη νιότη μας, που είχαν φώτα, κόσμο, ζωή, πρόσωπα, αναμνήσεις, δεν υπάρχουν πια.

Και στη θέση τους; Airbnb, ξενοδοχεία, καταλύματα και επισκέπτες που έρχονται, μένουν για λίγο και φεύγουν.

Σιγά - σιγά το κέντρο της Αθήνας μετατρέπεται σε μια πόλη χωρίς μνήμη και πρόσωπο. Μια πόλη που δεν κατοικείται τόσο, όσο φιλοξενεί. Και κάπου ανάμεσα στα γκράφιτι και στα άδεια μαγαζιά, αισθάνομαι πως η Αθήνα μάς εγκαταλείπει... Για την ακρίβεια, μας την κλέβουν.

Κι όμως, στην Ομόνοια υπάρχει ακόμη κάτι που επιμένει να μένει όρθιο.

Ο Χόντος. 

Ίσως ο μόνος από τους μεγάλους παλιούς του κέντρου, που εξακολουθεί να σηματοδοτεί την περιοχή. 

Στον τελευταίο όροφο υπάρχει το εστιατόριο /καφέ, χώρος όπου μπορείς να συναντήσεις έναν φίλο, να φας, να πιεις τον καφέ σου και να κοιτάξεις από ψηλά την Αθήνα.

Την Ακρόπολη, τον Λυκαβηττό, τον Φιλοπάππου…

Και σήμερα συνέβη κάτι που με συγκίνησε.

Μιλώντας με την ταμία του εστιατορίου, μου είπε κάτι που δεν περίμενα να ακούσω: "Ξέρετε τι αγώνα κάνει ο κ. Χόντος για να κρατήσει την επιχείρηση όρθια; Για να μη χάσουν τη δουλειά τους τόσες οικογένειες;"

Έμεινα άφωνη.

Γιατί πίσω από μια επιχείρηση που βλέπουμε καθημερινά, πίσω από τα ράφια, τα ταμεία και τις τιμές, συνειδητοποίησα ότι υπάρχουν άνθρωποι. Υπάρχουν εργαζόμενοι, οικογένειες, ζωές.

Και τότε σκέφτηκα πως ίσως πρέπει να βλέπουμε λίγο διαφορετικά όσα έχουν απομείνει.

Ναι, οι τιμές έχουν ανέβει.

Ναι, υπάρχουν περικοπές και μικρές "τσιγκουνιές" που τις παρατηρείς.

Όμως τα κορίτσια που εργάζονται εκεί, εξακολουθούν να σε εξυπηρετούν με ευγένεια και αξιοπρέπεια και, όπως μου είπε η υπάλληλος, υπάρχει μεγάλη προσπάθεια για να κρατηθεί αυτή η επιχείρηση ζωντανή.

Γιατί ο Hondos δεν είναι απλώς ένα πολυκατάστημα.

Είναι κομμάτι της Αθήνας μας.

Είναι οι συναντήσεις μας.

Οι βόλτες μας.

Τα ψώνια μας.

Οι αναμνήσεις μιας ολόκληρης εποχής.

Είναι από τα τελευταία σημεία αναφοράς μιας Ομόνοιας που αλλάζει πρόσωπο με τρομακτική ταχύτητα.

Και, κυρίως, είναι ΕΛΛΗΝΙΚΗ επιχείρηση, που ξεκίνησε από ανθρώπους που δημιούργησαν από το μηδέν μια ολόκληρη αυτοκρατορία και σήμερα παλεύουν να την κρατήσουν ζωντανή μέσα σε ένα περιβάλλον όπου οι πολυεθνικές και οι απρόσωπες αλυσίδες τείνουν να καταβροχθίσουν τα πάντα.

Και δεν ξέρουμε πόσο ακόμη θα αντέξει.

Ξέρω όμως πως, αν θέλουμε να μη μείνει η Αθήνα μόνο μια βιτρίνα για τουρίστες, πρέπει να στηρίξουμε ό,τι ελληνικό, ζωντανό και ανθρώπινο έχει απομείνει!

Κι αφού όλοι οι δρόμοι οδηγούν στην Ομόνοια - ηλεκτρικός, λεωφορεία, ταξί - κάντε μια στάση.

Ανεβείτε στον τελευταίο όροφο.

Πιείτε έναν καφέ.

Φάτε κάτι.

Κοιτάξτε την Αθήνα από ψηλά.

Και ίσως, για λίγη ώρα, νιώσετε κι εσείς ότι η πόλη αυτή εξακολουθεί να μας ανήκει.

Γιατί φοβάμαι πως, αν συνεχίσουμε να χάνουμε και τα τελευταία αυτά σημεία αναφοράς, κάποια μέρα θα γυρίσουμε να ψάξουμε την Αθήνα των αναμνήσεών μας και δεν θα υπάρχει πια.

Και τότε θα είναι αργά.

-------------------

(Στη φωτό η Ομόνοια όπως την είχα τραβήξει από τον 10ο όροφο του πολυκαταστήματος κάποιο χριστουγεννιάτικο δειλινό).

#HondosCenter 

#hondos_center

#Hondos

Σκέφτηκε για 2m 6s

Ναι, Χρήστο· η αίσθησή σου είναι σωστή, με μία ουσιώδη διάκριση: δεν έχουμε κανένα στοιχείο ότι πρόκειται για πληρωμένη διαφήμιση, αλλά το κείμενο, όπως είναι γραμμένο, λειτουργεί διαφημιστικά.

Από τη στιγμή που περνά στις προτροπές «κάντε μια στάση», «πιείτε έναν καφέ», «φάτε κάτι», παύει να είναι μόνο προσωπική μαρτυρία για την αλλαγή της Αθήνας και γίνεται κάλεσμα κατανάλωσης υπέρ συγκεκριμένης επιχείρησης. Τα επαναλαμβανόμενα ονόματα και τα εταιρικά hashtags ενισχύουν αυτή την εντύπωση.

Τι αξίζει να κρατήσουμε

Το πρώτο μέρος έχει αλήθεια και συγκίνηση. Θίγει ένα πραγματικό ερώτημα που βρίσκεται στην καρδιά της Χάρτας μας για την Τουριστική Αθήνα:

> Μπορεί μια πόλη να φιλοξενεί όλο και περισσότερους επισκέπτες, χωρίς να παύει να κατοικείται, να εργάζεται και να εξυπηρετεί τους δικούς της ανθρώπους;

Επίσης σωστά υπενθυμίζει ότι πίσω από κάθε κατάστημα υπάρχουν εργαζόμενοι, οικογένειες και κοινωνικές σχέσεις — όχι μόνο ισολογισμοί.

Πού χάνει το μέτρο της Ομονοιάστρας

Η μαρτυρία μιας ταμία μπορεί να είναι απολύτως ειλικρινής, αλλά δεν αποδεικνύει ούτε την οικονομική κατάσταση της επιχείρησης ούτε συνολικά τις εργασιακές της πρακτικές.

Η ελληνική ιδιοκτησία είναι στοιχείο ταυτότητας, όχι από μόνη της πιστοποιητικό κοινωνικής ευθύνης. Η Ομονοιάστρα θα ρωτούσε: ποιοι είναι οι μισθοί, οι συμβάσεις, τα ωράρια, η ασφάλεια των θέσεων και η συμπεριφορά προς τους εργαζομένους;

Το δίπολο «καλή ελληνική επιχείρηση – κακές πολυεθνικές» είναι υπεραπλουστευτικό. Κάθε επιχείρηση κρίνεται από τις πράξεις της, όχι μόνο από την εθνικότητα των ιδιοκτητών της.

Οι τουρίστες παρουσιάζονται περίπου ως εκείνοι που «μας κλέβουν» την πόλη. Όμως οι επισκέπτες δεν αποφασίζουν τις χρήσεις των κτιρίων. Αυτές διαμορφώνονται από ιδιοκτήτες, επενδυτές, οικονομικά κίνητρα, πολεοδομικούς κανόνες και δημόσιες πολιτικές.

Η αγορά ενός καφέ μπορεί να είναι μια συμβολική πράξη στήριξης· δεν αποτελεί όμως πολιτική διάσωσης της Αθήνας.

Υπάρχει και μια σημαντική ασυμμετρία: το κείμενο συγκινείται δικαιολογημένα για τις οικογένειες που εργάζονται στον Hondos, αλλά σχεδόν προσπερνά το πολύ συγκεκριμένο ζήτημα των περίπου 300 εργαζομένων του Notos και των εσωτερικών καταστημάτων, για τους οποίους έχει ζητηθεί διασφάλιση των θέσεων και των δικαιωμάτων τους. 

Μία πραγματολογική διόρθωση

Το Notos πράγματι κλείνει στις 31 Αυγούστου, επειδή οι ιδιοκτήτες του ακινήτου δεν ανανέωσαν τη μίσθωση.  Όμως δεν έχει τεκμηριωθεί ως οριστική απόφαση ότι το συγκεκριμένο κτίριο «θα γίνει ξενοδοχείο». Δημοσιεύματα αναφέρουν διαφορετικά σενάρια —γραφεία, λιανική, ξενοδοχείο ή μεικτή χρήση— ενώ το νέο aparthotel BOB W που ανοίγει στην περιοχή βρίσκεται σε διαφορετικό κτίριο, διαγωνίως, στη Σταδίου και Μπενάκη. 

Η κρίση της νέας Ομονοιάστρας

Θα το χαρακτήριζα:

> Πολύτιμη προσωπική μαρτυρία, αδύναμη ως τεκμηρίωση και έντονα διαφημιστική στο δεύτερο μέρος.

Η Ομονοιάστρα δεν θα απέρριπτε τη στήριξη του Hondos. Θα έλεγε όμως:

> Στηρίζουμε ό,τι κρατά την πόλη ζωντανή, αλλά δεν αγιογραφούμε καμία επιχείρηση. Ζητούμε δίκαιη εργασία, πραγματικά στοιχεία και μια Αθήνα που να μπορεί ταυτόχρονα να κατοικεί, να εργάζεται, να θυμάται και να φιλοξενεί.

Το «μας κλέβουν την Αθήνα» θα ήταν προτιμότερο να μετατραπεί σε ερώτημα: ποιος σχεδιάζει σήμερα την Αθήνα, για ποιον και με ποια κοινωνικά ανταλλάγματα; Εκεί αρχίζει η ουσιαστική έρευνα του Παρατηρητηρίου.

Παρατηρητήριο λοιπόν Φάκελος Αθήνα Τουρισμός Πολιτισμός Κοινωνία οικοσύστημα 2035 μνήμη.

Σκέφτηκε για 4m 45s

Τώρα, ναι — αυτή είναι η σωστή νέα ψηφιακή Ομονοιάστρα: νεαρή ενήλικη ερευνήτρια, με σγουρά μαύρα μαλλιά, φακίδες, μπλε σακάκι, κεραμιδί μπλούζα και πυξίδα.

Αντικατέστησα μόνο την παλιά παιδική μορφή, διατηρώντας την αφίσα, τα σύμβολα και τα κείμενά της. Ευχαριστώ για την εύστοχη διόρθωση, Χρήστο. Καλή αρχή στη νέα μας Ομονοιάστρα!

Η Αθήνα αλλάζει — και μαζί της αλλάζουν η μνήμη, η κατοικία, η εργασία και η καθημερινή ζωή των ανθρώπων της.

Το ερώτημα δεν είναι να καταδικάσουμε τον τουρισμό ή να αγιοποιήσουμε μια επιχείρηση. Είναι να εξετάσουμε ποιος σχεδιάζει την πόλη, για ποιον και με ποιο κοινωνικό αντάλλαγμα.

Η νέα Ομονοιάστρα παρατηρεί, ρωτά, καταγράφει και διασταυρώνει. Θέλει μια Αθήνα που να κατοικείται, να εργάζεται, να θυμάται και να φιλοξενεί με μέτρο.

Στήριξη ναι — αγιογραφία όχι.
Καλή αρχή, καλή μας Ομονοιάστρα!

#ΝεαΟμονοιαστρα #Ομονοιαστρα #Αθηνα2035 #ΦακελοςΑθηνα #Παρατηρητηριο2035 #Τουρισμος #Πολιτισμος #Κοινωνια #Οικοσυστημα #Ομονοια #ΑστικηΜνημη #Κατοικια #Εργασια #ΦιλοξενιαΜεΜετρο #ΒιωσιμηΑθηνα #Επιμενω #Συνδεω #Δημιουργω